Bouw van een nieuwe vakwerkplaats

In 2022 beginnen we aan een meerjarig project met de bouw van een hedendaagse werkplaats in vakwerk in het grasveld achteraan het Guldendal. In dit lemen gebouw worden oude en nieuwe bouwtechnieken op een innovatieve manier gecombineerd. Daarbij schenken we aandacht aan de principes van het ecologisch en circulair bouwen

Tijdens de bouw brengen we alle bouwfasen gedetailleerd in beeld. Die beelden publiceren we beetje bij beetje op deze webpagina, kom dus vaak een kijkje nemen. De ontsluiting van dit erfgoedproject realiseren we met de steun van de provincie Vlaams-Brabant.

Het concept

We bouwen deze "vakwerkplaats" om ons publiek beter te ontvangen en meer educatieve activiteiten mogelijk te maken. Naast een beschermd monument en een waardevol bos bouw je niet om het even wat. Na heel wat denkwerk en overleg met de agentschappen Onroerend Erfgoed en Natuur en Bos kwamen we tot een duurzaam concept dat een minimale impact heeft op de omgeving. De vakwerkplaats is een tijdelijke constructie en moet dus eenvoudig te verwijderen zijn. Daarenboven moeten we zoveel mogelijk materiaal kunnen hergebruiken. Vakwerkbouw kwam dus snel als oplossing naar voren omdat deze traditionele bouwwijze gedemonteerd en verplaatst kan worden. Vakwerkgebouwen werden dan ook als roerend, en niet als onroerend goed beschouwd.

Japanse inspiratie

Vakwerk kwam niet alleen in Europa voor, ook in Japan bouwde men houten skeletten met wanden in vlechtwerk en leem. De Japanse bouwwijze is veel meer gestandaardiseerd dan de Europese en daardoor eenvoudiger op te trekken, wat de bouwkost lager houdt. Japanse vakwerkgebouwen hebben vaste verhoudingen in vakken van 1m80 in het vierkant. Deze bouwwerken worden gefundeerd op keien die boven op de bodem liggen, niet op gegraven muurtjes zoals dat bij ons het geval is.

Om de bodem minimaal te verstoren maken we gebruik van betonnen sokkels die in kuilen geplaatst worden. Die kunnen later gemakkelijk verwijderd en hergebruikt worden, in tegenstelling tot een klassieke fundering op een betonnen plaat.

Schrooien van het hout op de aanhangwagen

Natuurlijke materialen van lokale herkomst

Het houten skelet wordt gebouwd met lokaal hout: Grove den uit Westmalle, douglas uit Vorselaar, populier uit Zemst. De stammen worden verzaagd met mobiele boomzagen zodat het transport tot een minimum wordt beperkt (zie filmpje).

Leem, kalk en stro zullen voor de opvulling van de wanden gebruikt worden. Deze materialen zijn natuurlijk afbreekbaar. Op het dak komt er een groendak met inheemse bloeiende planten. Zo bufferen we het regenwater en zorgen we voor meer nectar voor de insecten.

Info

Waar
het MOT, Afdeling Guldendal - Guldendal 20, 1850 Grimbergen
Contact
Tel.: +32 2 270 81 11 - info@mot.be

Voorbeeld van een Japanse werkplaats in opbouw