Zaagzetijzer (o.)

identificatiecode

MOT V 89.0394

morfologie

zaagvormig

morfologie

mesvormig

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

beroep

holotype

MOT V Dv 0942 L=15,5cm B=3cm G=150gr

holotype

MOT V Dv 1386 L=20,5cm B=4,5cm G=250gr. Opschrift: Cimco.

holotype

MOT V 81.0262 L=22cm B=6,2cm D=3,7cm G=150gr

holotype

MOT V 81.0495 L=19,5cm B=2,3cm G=140gr

holotype

MOT V 83.0184 L=14,5cm B=6cm G=80gr

holotype

MOT V 89.0394 L=20cm B=2cm G=100gr. Opschrift: GOLDENBERG.

holotype

MOT V 2003.0404 L=16,5cm B=6,3cm G=78gr

alias

zaagzetter (syn.) (RAUWERDA 1958: 14)

alias

zaagzetter (amerikaanse) (syn.)

alias

zagezetter (syn.) (Tech-term: 36)

alias

zetijzer (syn.) (V.D.)

alias

zaagtrekker (syn.) (VAN DER HOEVEN: 30)

alias

buigijzer (syn.) (VAN DER HOEVEN: 30)

alias

trekijzer (syn.) (VAN KEIRSBILCK 1898: 516)

alias

nijpijzer (syn.) (VAN KEIRSBILCK 1898: 516)

alias

zagensteller (syn.) (DE VRIES: 52)

alias

tandzaagtrekker (syn.)

omschrijving

Werktuig om een zaag te zetten, d.i. om de tanden op gelijke wijze te schranken (zie glossarium). Het is een ronde of rechthoekige plaat (1) met vier tot acht steeds bredere inkepingen, meestal op een korte steel (ca. 10 cm) bevestigd (vgl. snoekbek). Vroeger was het zaagzetijzer met een balkenrits gecombineerd, thans met een schroevendraaier.

De vakman steekt een tand van de zaag in de inkeping waarvan de breedte overeenkomt met de grootte van de tand. Door een neerwaartse druk op de steel buigt hij de tand. Hij slaat een tand over en begint opnieuw over de hele lengte van de zaag; dan draait hij de zaag om en buigt de andere tanden. Met het gewoon zaagzetijzer wordt de hoek tussen de tanden en het blad met het oog geschat. Om gemakkelijker te kunnen werken, worden er zaagzetijzers met verstelbare geleider gefabriceerd. Daar het werktuig nog een grote vaardigheid vereist, wordt de voorkeur aan de zaagzettang gegeven.

Zie ook zaagzethamer. [MOT]

(1) Soms uit een schaafbeitel vervaardigd: ROUBO: 1.58.